π (αျα်း αိုα်းαα်းαား - Matupi ) αုα်αွှα့်αှု α‘α ီα‘α α₯် αααα αြαုα်α ( αα ) αα်αေ့ ααြα်αွα်းααα်းαျား
ππ 1/ αα်းαα်αြို့αို α α ်αောα်α ီαုံးαြဲαိုα်αိုα် ၊ α‘α ိုးαα‘αောα်α‘α¦းαှα့် αေα‘ိα်αျားαိαိုα်αျα်α ီး
α©αုα် α ၊ αααα
αျα်းαြα်αα်αောα်αိုα်း ၊ CDF-Mindat αိα်းαိုα်αိα်းαျုα်αားαဲ့ αα်းαα်αြို့αို α α ်αောα်α ီαα်α ααα်αေ့ α©αုα်α(α)αα်αေ့ αံαα်αိုα်းαွα် αေαြောα်းαိုα်αိုα်αှုαြုαုα်αဲ့αြီး αြို့αဲα α‘α ိုးαα‘αောα်α‘α¦းαှα့် αေα‘ိα်αျားαိαိုα်αျα်α ီးαှုαှိαြောα်းαိααါαα္။
α‘αြα်းαα် α α ်αောα်α ီαα်α ααα်αေ့ αံαα် ( α:α α ) αα်းαျα်αွα် αα်းαα်αြို့αိုαေαြောα်းαိုα်αိုα်αှု (α )αြိα်αိαိαိုα်αိုα်αဲ့αြောα်း αα်းαα်αြို့αα် αြα်αူ့α‘ုα်αျုα်αေးα‘αွဲ့αဲ့αုα်αြα်αျα်α‘ααိααါαα္။
α‘αိုαါαေαြောα်းαိုα်αိုα်αှုαျားαွα်αြα်αူαျားαိαိုα်αα်αာααှိαှုααှိαဲ α‘α ိုးαα‘αောα်α₯ီး (α)αုံးαα့်αှα့် αြα်αူαေα‘ိα် ( α )αုံးαα့်α ုα ုαေါα်းα‘αောα်α₯ီး (αα )αုံးαα့် αိαိုα်αျα်α ီးαဲ့αα်αို့αိααါαα္။
αα်းαα်αြို့αα်αာ α‘αြα်းαα်α α ်αောα်α ီα α‘αေးαေါ်α‘αြေα‘αေαြေαြာαားαဲ့ αျα်းαြα်αα်αြို့αα်(α)αုαဲαါαα်αေαြီး ၊ α‘αိα့်αြေαြာαြီးαောα် (α)αα်αေ့ αြောα်αှာ αုံးαြဲαိုα်αိုα်αံαဲ့ααာαြα ်αါαα္။
========================
ππ 2/ αိုαုα်αေαα‘αွα်း αော်αော်αာα်αျားαိုα်αာααα့်α‘αျα်αျားαို αိုαုα်αα်ααα်αောα်α ီαုα်αြα်
α©αုα်α α ၊ αααα
αိုαုα်αေαα‘αွα်း αားαα်းαျားαျα်α ီးαေαောαြောα့် αော်αော်αာα်αျားαိုα်αာααα့်α‘αျα်αျားαို αိုαုα်αα်ααα်αောα်α ီα αုα်αြα်αါαα္။
αααα αေααုα်αိုα်းαှα αα်αာ αိုးα‘αα်ααြα်αွာαွα်းαှုαြောα့် αြေαြိုαှုαြα ်αာ αားαα်းαျား αိα်αို့αြα်းαှα့် αားαα်းαျα်α ီးαြα်းαို့αြောα့် αုα်αα်αာα်αျားαှα့်ααီးαα်αα်αာα်αျား αုံαှα်αွားαာαိုα်αα် α‘αα်αြုံαွေ့αေααြီး αုα်αα်αှα့်ααီးαွားαြα်αူαျားαုံαှα်αွားαာαိုα်αေးα‘αွα် αိုαုα်αα်ααα်αောα်α ီα αြုαြုα်αောα်αွα်αျα်αှိαα္αို့αိုαါαα္။
α့ါαြောα့်် αိုαုα်αေαα‘αွα်း αုα်αα်αာα်αှα့် ααီးαα်αα်αာα်αျားα‘αေαြα့် (α) αားαီးαွα် αျိα်းαြိုးαျား αα်αြီးαောα်းαှα်αြα်းααြုαα် αှα့် (α) αα်αှα်αားαော αုα်αα်αျိα်αα် αိုαို၍ αုα်α α်ααα်αောα်αα် α αဲ့α‘αျα်αွေαို αိုα်αာαြαို့ α‘αိαေးαုα်αြα်αားαါαα္။
α‘αိုαါ α α်းαα်းαျα်αျားαို αိုα်αာαြα်းααှိαဲ αောα်αျα်αါα αိαောα်α ွာ α‘αေးαူαα်αြα ်αြောα်း αိုαုα်αα်ααα်αောα်α ီα ααα်αေ့ α©αုα်α α αα်αေ့αှှာ αုα်αြα်αားαါαα္။
========================
ππ 3/ αားαါးαြို့αေါ်α αူαα်(αα)αα့်αို α‘αြα်းαα် α α ်αောα်α ီαα်းαီး
α©αုα်α α ၊ αααα
αျα်းαြα်αα်၊ αားαါးαြို့αွα် αြီးαဲ့αဲ့ α©αုα်α α αα်αေ့(ααα်္ααွေαေ့)၌ αွα်းαွဲαိုα်းα αူαα်αောα်(αα)αα့်αို α‘αြα်းαα်α α ်αောα်α ီα αα်းαီးαဲ့αα်αို့ αိααါαα္။
αα်းαီးαံααဲ့αူαα်αွေαာ αုαားαျောα်းαα်αြီး α‘ိα်αြα်αာαဲ့ αူαα်αွေαဲ့ αြို့αေါ်αα္αα်αα်αိုα် αα ်αိုα်ααူαα်αွေαြα ်αြီး αα်αှိα‘αျိα်α‘αိ αြα်αွα်ααာαေးαူးαို့αိααါαα္။
CDF-Hakha α αားαါးαြို့ ၊ αြα်αော်αာαα်αွα် CB αα်α‘αီးαွα် α©αုα်α α αα်၊ α ααာαီαα်းαျα်၌ α α ်α‘ုα်α ုαα် α‘ောα်αံ α α ်αα်αှα့် αဲαျားαိုα်αါαာαော αားαှα ်α ီးαို αျုံαိုαိုα်αိုα်αဲ့αြီး αောα်αα်αွα် ααုαဲ့αို့ α α ်αα်α αူαα်αျားαိုαα ်αှα်αားαα်းαီးαဲ့αြα်းαြα ်αြောα်းαိααα်။
αါ့α‘αြα် α©αုα်α α αα်αေ့ ααα်းαေါα်αွα်α α ်αα်၏ αα်αα်αြီး αα်းαα်းαα ်αα်αဲ့αြα်းαြောα့် ααα ်αာα်αα္αααာ (α)α¦း αှα့် α‘αα် αα αှα ်α‘αွα် αိα်းααေးαα ်α¦းαှα့် αα αှα ်α‘αွα် αောα်ျားαေးαα ်α¦း αα်αာ ααှိαဲ့αα်αို့ αိααါαα္။
========================
ππ 4/ α‘ိα္αိααိုα်αံαောα် αုα္ααα်αျားαို UNHCR αှ α‘α်αာαျူးαျားα αα်αေါαိုαော့αα်αု Chin Refugees Committee-New Delhi ααα်းαုα်αြα်
α©αုα် α ၊ αααα
αုα္ααα် α‘αα့်α‘αα်း αα်αှα်αြα်း Refugee Status Determination (RSD) α‘α်αာαျူးαျားα αα်αုα်αောα်αα် Chief of Missionαှ αွှα်αြားααြα့် ααα်αြα်αှα ၍ α‘α်αာαျူးαျား α αα်αေါ်αူαα်αြα ်αြီး ααူးαေαီ UNHCR αို့ αုα္ααα်αြα ်αျောα်αားαူαျားα‘αေαြα့် UNHCR αှαေါ်αိုαα့် αုα်းαျားαိုααုα ိုα်αြαို့ Chin Refugees Committee-New Delhi ααုα်αြα်αါαα္။
α‘ိα္αိααိုα်αံ ၊ ααူးαေαီ αုαααα္α αုα္ααα်αျားαိုα်αာααာαα်းαြီးαုံး(UNHCR)αှေ့αွα် Chin Refugee Committe α¦းαောα်αှုαြα့် αုα္ααα်α‘αွα့်α‘αေးααှိαα် αြီးαဲ့αဲ့ αူαိုα်α α αα်αေ့αα αြီး ααူးαေαီαောα်αုα္ααα်αျားαှ ααေ့αိ αောα်းαိုαα္ααြαဲ့αြαာαြα ်αါαα္။
αီαေ့αာ αောα်းαိုαα္ααြαှု αα αα်αေ့αြောα်αြα ်αြီး αြီးαဲ့αဲ့αα်αိုα်းα αြိုαα်ααောαူαီαျα်α‘α αီαေ့αှာ Chief of Mission α‘αါα‘αα် αာαα်αှိαူαျားαှα့် αျα်းαုα္ααα်αော်ααီ(CRC) α¦းαောα်αူαျား αွေးαွေးαα် α αα်αျိα်αွα် Chief of Mission αှ ၎α်း၏ αုံαြုံαေးαိုα‘αြောα်းαြ၍ α‘α α်းα‘αေးαိုαျα်αိα်းαဲ့αာαြောα့် αုံးαှေ့αောα်αာαဲ့αုα္ααα်αွေα αα်αα်αောα်းαိုαဲ့αြαြီး UNHCR αှα့် SLIC αာαα်αှိαူαျားα αα်αြေαံαဲαα်αွဲ့αိုαေါ်αာ αူα ုαွဲαα်αြိုးα ားαဲ့αြαα်αိုိ့αိααါαα္။
αါ့α‘αြα် αီαေ့αα္ααြαောα်းαိုးαှုαှာ αဲαα်αွဲ့α‘αာαှိαွေαဲ့ CRC α¦းαောα်αူα‘αွဲ့αဲ့αα္ααြαူααျို့ UNHCR α‘αျေα‘αα်α αားαြောαိုαဲ့αြαာαα်းαွေ့ααါαα္။
αို့αောα် CRC α¦းαောα်αူαျားαှα့် αဲαα်αွဲ့αှိαှိုα်းαျα်α‘α ၎α်းαို့၏ αြားαα်α ေ့α α်αေးαှုαြα့် Chief of Mission αှα့် αြα်αα်αွေ့αုံαွα့်ααဲ့αြီး ααα်αြα် α©αုα်α ααα်αေ့αွα် CRC αေါα်းαောα်αျား αြα့် αောα်းαိုαော α‘αျα်αျားαို αြα့်αα်းαိုα်αေးα‘αွα် ααα်αြα်αှာ αα္ααြαွဲαျားαို αα်αိုα်းαာ αွေးαွေးαွားαα်αို့αိααါαα္။
αီαေ့ααေαိုα်းαှာ UNHCR αာαα်αှိαူαα¦းα αုα္ααα် α‘αα့်α‘αα်း αα်αှα်αြα်း Refugee Status Determination (RSD) α‘α်αာαျူးαျားα αα်αုα်αောα်αα် Chief of Missionαှ αွှα်αြားαျα်α‘α ααα်αြα်αှα ၍ α‘α်αာαျူးαျား α αα်αေါ်αူαα်αြα ်αြောα်း α‘αိαေးαဲ့αα်αို့αိုαါαα္။ αါαေαα့် αα်αα့်αို့αောα‘αိုα်းα‘αာαြα့် αြα့်αα်းαောα်αွα်αေးαα်αိုαာαိုαော့ Chief of Mission αှα့် αွေ့αုံαွေးαွေးαြီးαှαာ α‘αိα‘αျαိαှိααα်αို့αိုαါαα္။
αါ့αြောα့် ααူးαေαီ UNHCR αို့ αုα္ααα်α‘αြα ် α‘αိα‘αှα်αြုαα်αျှောα်αားαူαျား αိαိαို့αα်αားαော αြα ်αα်(Case) αျာαို ααေ့αျော့ααိαြုαα်αှα့် UNHCR αှαေါ်αိုαα့် αုα်းαျားαိုαα်း ααုα ိုα်αို αြောα်း αျα်းαုα္ααα်αော်ααီ (ααူးαေαီ) α‘αိαေးαားαါαα္။ αα္ααြαွဲααျောα် αါαα်αူαျားαှα့် α‘αα်αα်αှ αြိုးα ားα‘ားαုα်αှုαျားαို CRC αှαုα်αူ αှα်αα်းαα်αြောα်း αုα်αြα်αျα်αှာαော်αြαားαါαα္။
========================
ππ 5/ αားαါးαြို့αေါαှာ αဲαားαα ်α ီးαို αျα်းαာαွα်αေးαα်αွဲ့α αိုα်αိုα် ၊ αဲα‘αာαှိαα ်α¦းαေαုံး
α©αုα်α α ၊ αααα
αျα်းαြα်αα်၊ αားαါးαြို့αှာ αီααေ့ αြαုα်α (α) αα်αေ့ αေ့αα်αိုα်းαွα် αဲαားαα ်α ီးαို αျα်းαာαွα်αေးαα်αွဲ့α αα ်αα်αိုα်αိုα်αဲ့αြီး αဲα‘αာαှိαα ်α¦း αေαုံး αြောα်း αျα်းαူ့α‘αွα့်α‘αေးα‘αွဲ့ (CHRO) αုα်αြα်αျα်α‘α αိααါαα်။
α‘αိုαါ αဲα‘ုα်αာ αားαောα်းαေα α် αα ်αα်αှုαံαဲ့ααာαြα ်αြီး αဲα αα်းαα်αို αွα်αြေးαိα်းαှောα်αိုα်αဲ့αေαα့် αဲα αα်းα‘αွα်း αောα်αဲ့α‘αျိα် αα်αာαြα်းαα်αဲ့αာαြောα့် αေαုံးαွားαဲ့αα်αို့αα်း αိုαါαα်။
αားαါးαြို့αှာ αြီးαဲ့αဲ့ αြαုα်α α αα်αေ့ααိုα်း၌ α αα αα်αဲ့αα်αα်αြီးαα်းαα်းαα ်αα်αှုαွေαြောα့် α‘αα်αားαိαိုα်αှုαွေαှိαဲ့αα်αို့αα်းαိααါαα်။
========================
ππ α/NUG αာαီαα္α ၊ KIOαုαိုα်αျုα်αြီး αွα်αော်αို့αှα့် "αျα်းαီαောα်"α‘αွဲ့αွေ့αုံ
The Matupi Times ၊ α©αုα် α ၊ α ၊ αααα
NUG αာαီαα္α αူαါααှီးα ၊ KIOαုαိုα်αျုα်αြီး αွα်αော်αို့αဲ့ "αျα်းαီαောα်"α‘αွဲ့αာαα်αှိαူαျား ααျα်αြα်αα် ၊ αို်α်αာαြို့αှာ αွေ့αုံαဲ့αြαα္αို့αိααါαα္။
αျα်းαီαောα်α‘αွဲ့αα် αျα်းα‘αျိုးαားα‘αွဲ့αျုα် (CNO/CNDF) αြောαေးαိုαွα့်αှိαူααိုα်းαα်αီα "αααα αုαှα ်ααα်αα်α αိုα်αဲ့ α αှα ်αားα‘αွα်αွေα‘αွα် αှα်αျောα်αα ်αုαြα ်αြီး αα်αူα αာαွေαေ့αာα αာαွေα‘αျားαြီး αွေ့αဲ့ααα်။ αော်αှα်αေးαိုးα‘ေαွေ αα်αိုα‘αုα်αုα်ααဲ.. αα်αိုα α₯်းα ားαြααဲ.. αာαွေαုα်αောα်αေαြီαဲ.. α ααြα့်αေါ့။ αီααီးα α₯်α αα်α‘αွဲ့αိုαှαိαိုα်αှα ်αာα ေαဲ့ααီးα α₯်ααုα်αါαူး။ αီαα်α α်းαုံ αြαို့ αီαα်αြိုးα ားαြαို့ αα်αα်းα ာαွေααဲ့αဲ့ααီးα α₯်αါαဲ။ αောα် ααုαေα်α
transparent αှိαှိα‘αုα်αုα်ααα့်αေα်αြα ်αα်။ αα်α‘αာααိုαုံးαွα်αို့αααါαူး။ αူαွေαိုαိα်αေαို့ααဲ့αေα်ααုα်αော့αူး။ αα်းαွေαွα့်αာαြီ။ αှေ့αα်αြီးα‘ားαုံးαူαေါα်းαုα်αောα်αြααှာαဲ။"αို့ αူ့αဲ့αူαှုαွα်αα်α ာαျα်αှာαှာαော်αြαားαါαα္။
αုαိုα်αျုα်αြီး αွα်αော်ααα်း “αျα်းαိုαဲ့ αွားαှα်းαြီးαို CB αဲ့ CNF αိုαဲ့ αွားαိုးαြီးαှα ်αောα်α αွဲααှာαဲ။ α‘ဲαီαိုαွဲαိုα်αို့ αှα်းαေါ်ααေ αှာαာαြိုးαဲ့ αောα်းαေးαα့် ααα်αောα်းαα ်αု αိုα‘α်αα်” αု αြောαြားαဲ့αါαα်။
CDF-Midat α αီαေ့α©αုα်α α αα်αေ့αှာ NUG αာαီαα္α ၊ KIO αှ αုαိုα်αျုα်αြီး αွα်αော်αို့αှα့် αျα်းαီαောα် αေါα်းαောα်αျားαွေ့αုံαဲ့αα်αို့ αော်αြαားαါαα္။αွေ့αုံαှုαဲ့αα်αα်αို့ "αျα်းαီαောα်" α‘αွဲ့α α‘αေးα ိα်αုα်αြα်αာαျိုးαော့ααှိαေးαါαူး။
αိုα်αံαော်αုံαြုံαေးαဲ့ α‘ေးαျα်းαာαာαေးαော်ααှα်α α‘αေးαေါ်α‘αြေαေαြေαြာαိုα်αဲ့α‘αဲαှာ αျα်းαြα်αα်αဲα αြို့αα်(α)αုαါαα်αြီး αα်αα်αα်၊αွα်းαံ၊αα်းαα်၊ααူαီ၊ααα်း αြို့αα်၊ αα်ααα်αြို့αα် αှα့်ααα်ααြို့αα်αို့αါαα်αါαα္။
αျα်းαီαောα်α‘αွဲ့α αα်းαα်၊αα်αα်αα်၊αျα်αွေး၊ααူαီ၊ααα်းαြို့αို့αို αိα်းαိုα်αားαြီး αွα်းαံαြို့αို αျα်းαြα်αောα်α ီα αိα်းαိုα်αားαာαြα ်αါαα္။ ααα်ααြို့αα်αိုαော့ α‘ာαα္ααα်αော်(α‘ေα‘ေ)ααိα်းαိုα်αားαာαြα ်αါαα္။
αα်ααα်αြို့αα်αာ α α ်αောα်α ီαα်αဲ့ αျα်းαြα်αောα်α ီαူးαေါα်းαα်αို့ αိုα်αွဲαြα ်αွားαဲ့αြို့αα်αြα ်ααို αα်ααα်αြို့αိုαα်း αိα်းαိုα်αိုα်αြα်းααှိαေးαါαူး။
No comments:
Post a Comment